Γ. Αυτιάς: 11 παρεμβάσεις για το δημογραφικό

τεράστια κοινωνική αναγκαιότητα με τεράστια κοινωνική σημασία. Να φαντασθείτε ότι η Τουρκία έχει 1.000.000 γεννήσεις τον χρόνο, ενώ εμείς μετά βίας μόλις 70.000!

Να δούμε το θέμα εξαρχής. Αυτή την ώρα έχουμε:
1. Μείωση των ποσοστών γεννήσεων.
2. Γήρανση του πληθυσμού.
3. Αύξηση της απρογραμμάτιστης ατεκνίας.
4. Τραγικά αυξημένη μείωση γεννήσεων σε αγροτικές περιοχές.
5. Ελλειψη εργατικών χεριών.
6. Περισσότερους συνταξιούχους αντί εργαζομένους.

Η εικόνα

Ολα αυτά συντελούν σε μια πραγματική απειλή-βόμβα στα θεμέλια της κοινωνίας και του κοινωνικού γίγνεσθαι.

Α) Αυξάνουν την πίεση στην κοινωνία, στην οικονομία, στην παραγωγή. Εχουμε ανάγκη από 450.000 εργαζομένους τώρα και δεν υπάρχουν… Αναζητούνται από Ινδία και λοιπές χώρες… Εως το 2035 θα έχουμε ανάγκη άνω των 650.000.

Β) Τα κοινωνικά και τα συνταξιοδοτικά συστήματα. Η σχέση εργαζομένων – συνταξιούχων πρέπει να είναι ένας συνταξιούχος σε τρεις εργαζομένους, ενώ σήμερα ισχύει το αντίστροφο… 25 δισ. ευρώ τον χρόνο κοστίζουν μόνο οι συντάξεις…

Γ) Οι υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης. Οι φαρμακευτικές και οι ιατρικές δαπάνες είναι τεράστιες! Στα 25.000.000 φθάνουν οι επισκέψεις στα νοσοκομεία, ενώ θα πρέπει να ήταν τουλάχιστον στο μισό!

Δ) Δημιουργούν πλήθος προβλημάτων που σχετίζονται με την ερήμωση της περιφέρειας. Τα χωριά ερημώνουν και μαζί τους οι πόλεις…

Αν δεν στηριχθεί η οικογένεια χάσαμε το τρένο… Τα παιδιά δεν είναι βάρος… Είναι χαρά ζωής. Η ουσιαστική ζωή οικοδομείται στην οικογένεια. Αυτό στηρίζουμε, αυτό επιδιώκουμε. Η ουσιαστική ζωή είναι η οικογένεια. Εξ αυτού του λόγου πρέπει να κινηθούμε γρήγορα, με προτάσεις και πράξεις. Εάν τώρα δεν κινηθούμε δραστήρια, οι μελλοντικές γενιές θα έχουν τεράστια προβλήματα, ενώ η ανταγωνιστικότητα της οικονομίας και η κοινωνική συνοχή θα είναι στον αέρα.

Τα βήματα

Να δούμε πώς μπορούμε να κινηθούμε.

1. Στήριξη οικογένειας: Η οικογένεια χρειάζεται εισόδημα, στέγη, κίνητρα παραμονής σε συγκεκριμένη περιοχή και παροχές σε μάθηση και σε καθημερινότητα μαζί με κίνητρα κάθε μορφής. Πρέπει να κινηθούμε σε ταχύτερες δημόσιες υπηρεσίες και υποδομές που να επιτρέπουν στις οικογένειες, ιδίως στους γονείς σε ηλικία εργασίας, να ζουν καλύτερα. Δηλαδή, σταθερός μισθός και εργασία, φθηνή στέγη, παιδικοί σταθμοί, παροχές σε είδος, όπως παιδικοί σταθμοί, πρόσβαση στη μάθηση. Η απόκτηση στέγης για νέα ζευγάρια, για νέους και για ευάλωτους είναι κυρίαρχο στοιχείο της στήριξης των οικογενειών. Τα κριτήρια χορήγησης στέγης πρέπει να είναι τέτοια που να καλύπτουν πλήρως τις οικογενειακές προδιαγραφές.
2. Οικονομική σταθερότητα: Η οικονομική σταθερότητα αποτελεί τη βάση της ζωής. Οι οικογένειες χρειάζονται σταθερό εισόδημα και κοινωνική θαλπωρή, όχι με την έννοια της ευσπλαχνίας αλλά με την έννοια της βεβαιότητας ότι το κράτος είναι δίπλα τους σε υγεία, παιδεία, ασφάλεια. Η ανασφάλεια και η αβεβαιότητα διώχνουν την ελπίδα για ζωή… Η εισοδηματική στήριξη της οικογένειας αποτελεί βασικό στοιχείο. Σταθερότητα σημαίνει σωστός προγραμματισμός και αποτελεσματικότητα. Η αύξηση του μισθού, οι τριετίες, τα επιδόματα παιδιών και τα φορολογικά κίνητρα λειτουργούν σε μέγιστο βαθμό για την ενίσχυση της οικογένειας.
3. Βιοτικό επίπεδο: Αποτελεί ένα ακόμη στοιχείο προσοχής. Τα χωριά αντί να ζωντανεύουν ερημώνουν… Δεν υπάρχουν παιδιά, γιατί υπάρχει κοινωνική και εργασιακή αβεβαιότητα. Δεν παντρεύονται οι νέοι γιατί η κοινωνική πραγματικότητα δεν το επιτρέπει, λόγω χαμηλών αποδοχών. Ο νέος για να ζήσει σε μια περιοχή πρέπει να έχει προσιτή στέγαση, ασφάλεια στην εργασία και οικογενειακές παροχές, όπως οι παιδικοί σταθμοί, τα κέντρα υγείας, η σταθερότητα στη ζωή του και η δυνατότητα πλήρους υγειονομικής περίθαλψης.
4. Σύνδεση οικογένειας: Πρέπει να δούμε άμεσα πώς οι οικογένειες θα έχουν περισσότερο χρόνο με τα παιδιά τους. Επανεξέταση όλων των γονικών αδειών με κίνητρα. Το επίδομα μητρότητας, το επίδομα τέκνων και οι σχετικές άδειες να είναι προς τη σωστή κατεύθυνση. Πρέπει ο γονιός να συνδέεται με το παιδί του άμεσα! Επιβάλλεται οι γονείς να κινούνται παράλληλα με την ανατροφή των παιδιών τους.
5. Εργασία και οικογένεια: Σε ό,τι αφορά την εργασία οι επιχειρήσεις πρέπει να δίνουν κίνητρα για ευέλικτες εργασιακές σχέσεις και για την οικογενειακή κατάσταση. Να χορηγούν τις ανάλογες ετήσιες άδειες μητρότητας και γονικής παροχής, ιδίως σε πολύτεκνες και μονογονεϊκές οικογένειες.
6. Παροχές σε είδος: Πρέπει το κράτος να κινηθεί δραστήρια, ώστε η οικογένεια να αισθάνεται ότι καλύπτεται σε υγεία, παιδεία, μάθηση, υποδομές, μεταφορές, δημόσιες υπηρεσίες, απλουστευμένες διοικητικές διαδικασίες και της προσφέρεται βελτιωμένη παροχή υπηρεσιών. Η εύκολη πρόσβαση στη μάθηση και στη γνώση αποτελεί συστατικό στοιχείο στήριξης της οικογένειας, από το προνήπιο έως το τέλος των σπουδών. Επίσης να υπάρχει δυνατότητα μεταφοράς μαθητών που ζουν σε απομακρυσμένες περιοχές.
7. Στήριξη στους γονείς: Η ίση συμμετοχή ανδρών και γυναικών στη φροντίδα των παιδιών πρέπει να κινείται ισομερώς, ή σύμφωνα με τις ανάγκες κάθε οικογένειας. Ολες οι γονικές παροχές πρέπει να κατατείνουν προς αυτό. Οι επιχειρήσεις να προωθήσουν ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, ώστε να υφίσταται ισορροπία μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής των γονέων που εργάζονται. Πρέπει να δημιουργηθούν εργασιακό περιβάλλον ανάλογο των αναγκών της οικογένειας, άμεση υγειονομική περίθαλψη, προγράμματα βελτίωσης δεξιοτήτων και κίνητρα σε επιχειρήσεις, ώστε να βελτιώσουν τις συνθήκες και τις ευκαιρίες απασχόλησης των μελών της οικογένειας. Επίσης να σβήσει το χάσμα αμοιβών ανδρών και γυναικών.
8. Συνταξιοδοτικό: Να υπάρχουν κίνητρα για όσους λόγω οικογενειακών υποχρεώσεων επιθυμούν να εργάζονται και να λαμβάνουν τη σύνταξη. Επίσης να υπάρχουν καλύτερες ευκαιρίες να παραμείνουν ενεργοί τόσο στο εργατικό δυναμικό όσο και στην κοινωνία. Μια ευέλικτη επιλογή στηρίζει την οικογένεια και διασφαλίζει τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού.
9. Λιγότεροι εργαζόμενοι: Η μείωση του πληθυσμού έχει ως αποτέλεσμα και την έλλειψη εργατικών χεριών. Εδώ απαιτούνται άμεση παρέμβαση με φορολογικές πολιτικές, κίνητρα, εντοπιότητα, αύξηση πόρων από τα διαρθρωτικά ταμεία και οικονομική υποστήριξη περιοχών που αντιμετωπίζουν μείωση  του πληθυσμού.
10. Οικονομική τόνωση περιφερειών: Απαιτείται ολοκληρωμένη στρατηγική ενίσχυσης περιοχών της περιφέρειας, με ανάπτυξη επιχειρήσεων, δημιουργία θέσεων εργασίας, βελτίωση των δημόσιων συγκοινωνιών, ευκολότερη πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες, καλύτερη υγειονομική περίθαλψη και εκπαίδευση και με πολιτικές ειδίκευσης σε νέους ώστε να παραμείνουν στην περιφέρεια.
11. Κίνητρα παραμονής: Αποτελεί ίσως τη βάση για την εκκίνηση λύσης του προβλήματος. Επιτυχημένη παρέμβαση στο θέμα απαιτεί σταθερή εργασία, μισθολογικά κίνητρα, γονικές άδειες, ειδική επιδοματική πολιτική, φοροαπαλλαγές, φθηνά δάνεια με χαμηλό επιτόκιο για τους νέους που επιλέγουν να εκπαιδευτούν και να εργαστούν στην περιφέρεια. Απαιτείται στοχευμένη στρατηγική και γενικά καλύτερη προσέγγιση ιδίως σε αγροτικές περιοχές.

Το δημογραφικό είναι εθνικό, κοινωνικό, οικονομικό και κορυφαίο θέμα που αναζητεί λύση. Το επόμενο χρονικό διάστημα, σε επίπεδο οικονομικής επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ενωσης θα καταθέσω τη δέσμη αυτή των προτάσεων, ώστε να κινηθούμε δομημένα προς την κατεύθυνση λύσεων πλέον με κοινωνικό αντίκρισμα. Εχουν γίνει βήματα, αλλά απαιτείται δραστική αντιμετώπιση.

10