Ολοκληρωμένη πρόταση για τη Συνταγματική Αναθεώρηση, με έξι βασικούς άξονες που εκτείνονται από τον έλεγχο της εξουσίας και τη συμμετοχή των πολιτών έως την τεχνητή νοημοσύνη, τα κοινωνικά δικαιώματα και την
Ο κ. Παπανδρέου αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην επόμενη, αναθεωρητική Βουλή, σημειώνοντας ότι μετά την ψηφοφορία της 16ης Σεπτεμβρίου οι περισσότερες από τις υπό αναθεώρηση διατάξεις θα χρειαστούν πλειοψηφία 180 βουλευτών για να λάβουν την τελική τους μορφή. Υπερασπίζεται έτσι την επιλογή του ΠΑΣΟΚ να ψηφίσει «παρών» σε σειρά άρθρων, υποστηρίζοντας ότι με αυτόν τον τρόπο η αυξημένη συναίνεση μεταφέρεται στο στάδιο κατά το οποίο θα καθοριστεί το πραγματικό περιεχόμενο των συνταγματικών αλλαγών.
Στον πρώτο άξονα της πρότασης προτάσσεται η ενίσχυση της συμμετοχικής και διαβουλευτικής δημοκρατίας, με μόνιμες συνελεύσεις πολιτών που θα συγκροτούνται με κλήρωση, συμμετοχικούς προϋπολογισμούς σε δήμους και περιφέρειες, ουσιαστικότερη ψηφιακή διαβούλευση και υποχρέωση της κυβέρνησης και της Βουλής να απαντούν αιτιολογημένα στις προτάσεις πολιτών και φορέων.
Ο δεύτερος άξονας αφορά τον έλεγχο της εξουσίας. Μεταξύ άλλων, προτείνεται η δίωξη υπουργών να μην αποφασίζεται από την κοινοβουλευτική πλειοψηφία αλλά από ειδικό δικαστικό συμβούλιο που θα προκύπτει με κλήρωση, διαφορετικός τρόπος επιλογής της ηγεσίας των ανώτατων δικαστηρίων, ενίσχυση της ανεξαρτησίας των ανεξάρτητων αρχών, συνταγματική κατοχύρωση της Διαύγειας και δυνατότητα συγκρότησης εξεταστικών επιτροπών με τα δύο πέμπτα των βουλευτών.
Στο κοινωνικό πεδίο, η πρόταση προβλέπει ισχυρότερη συνταγματική κατοχύρωση του ΕΣΥ, της πρόσβασης στη στέγη και στην ενέργεια, καθώς και ενισχυμένες εγγυήσεις κατά των διακρίσεων και της έμφυλης βίας. Παράλληλα, ιδιαίτερο βάρος δίνεται στα νέα ψηφιακά δικαιώματα, με κανόνες για την τεχνητή νοημοσύνη, τη χρήση αλγορίθμων από το κράτος, την προστασία των προσωπικών δεδομένων, την ψηφιακή χειραγώγηση και την προστασία των ανηλίκων στις πλατφόρμες.
Ο πέμπτος άξονας αφορά τον δημόσιο πλούτο και το περιβάλλον. Προτείνεται ειδική προστασία για δημόσια γη, αιγιαλούς, δάση και κοινόχρηστους χώρους, ενώ για την εκποίησή τους τίθεται ως προϋπόθεση πλειοψηφία τριών πέμπτων. Παράλληλα εισηγείται την καθιέρωση ετήσιας Έκθεσης Κοινωνικής και Περιβαλλοντικής Ευημερίας, ώστε μαζί με τους δημοσιονομικούς δείκτες να αποτιμώνται η ανισότητα, το στεγαστικό κόστος, η ποιότητα ζωής και η κατάσταση του περιβάλλοντος. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσει την αναγνώριση της κοινωνικής και αλληλέγγυας οικονομίας ως ισότιμου οικονομικού πυλώνα και την ενίσχυση του δημόσιου πανεπιστημίου.
Το έκτο «θεμέλιο» αφορά την εθνική, ενεργειακή και ψηφιακή αυτονομία της χώρας, καθώς και μια ισχυρότερη και περισσότερο αυτόνομη Ευρώπη. Τέλος, ο Γιώργος Παπανδρέου προτείνει αλλαγή και του ίδιου του άρθρου 110, ώστε σε κάθε μελλοντική αναθεώρηση η αυξημένη πλειοψηφία να απαιτείται πάντοτε στην αναθεωρητική Βουλή, δηλαδή στο στάδιο όπου διαμορφώνεται το τελικό περιεχόμενο των νέων συνταγματικών διατάξεων.
Ολόκληρη η πρόταση του Γιώργου Παπανδρέου: https://