Τον ρόλο της Ελλάδας ως εκ των βασικών και σημαντικότερων συμμάχων των ΗΠΑ επιβεβαίωσε κατά την επίσκεψή του στην Αθήνα ο Μάρκο Ρούμπιο.Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών είχε σειρά συναντήσεων
με τον πρωθυπουργό, τον Έλληνα ομόλογό του και τον υπουργό Εθνικής Άμυνας κατά τις οποίες όχι μόνο επαληθεύτηκε το καλό κλίμα μεταξύ των δύο χωρών αλλά υπογράφηκαν και σημαντικές συμφωνίες που αφορούν νευραλγικούς τομείς όπως η Ενέργεια και η Άμυνα, αλλά και ο Πολιτισμός.
Ο Μάρκο Ρούμπιο άλλωστε στο πλαίσιο ομιλίας του στην Πνύκα με φόντο τον Παρθενώνα περιέγραψε την Ελλάδα ως απαραίτητο φίλο για τις ΗΠΑ και την Ευρώπη και ως εκείνη που χάρισε την Ιστορία στη Δύση.
Κάνοντας αναφορά σε ιστορικές προσωπικότητες όπως ο Σωκράτης, ο Αριστοτέλης, ο Πλούταρχος αλλά και σε μυθολογικούς χαρακτήρες όπως ο Αχιλλέας, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, δεν έδωσε απλώς το στίγμα της παρουσίας του, αλλά έστειλε και μηνύματα με αποδέκτες εντός και εκτός Ευρώπης.
Παράλληλα εξέφρασε την άποψη ότι η Ευρώπη πρέπει να επιστρέψει στις αρχές και τις αξίες που τη διέπουν. «Η Ευρώπη πρέπει και μπορεί να ξυπνήσει από τη νάρκη» ανέφερε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε ότι κατά τη γνώμη του, ο εθνικισμός έχει καταστεί πλέον βρισιά και η ευημερία ενοχή. «Τα έθνη δεν χρειάζεται να εγκαταλείψουν τις διακριτές τους ταυτότητες, για να αναγνωρίσουν τα κοινά τους συμφέροντα» συμπλήρωσε.
Ο Ρούμπιο εξάλλου εκθείασε τον ιστορικό ρόλο της Ελλάδας, αλλά και τον ρόλο της ως διαχρονικού συμμάχου των Ηνωμένων Πολιτειών, σημειώνοντας ότι «η Δύση πρέπει να ξαναμάθει τα μαθήματα από την αρχαία Ελλάδα». «Στους αρχαίους Έλληνες βλέπουμε θεμελιώδη χαρακτηριστικά της Δύσης» είπε και παρατήρησε ότι «η Ελλάδα είναι χαραγμένη στην αρχιτεκτονική της κυβέρνησής μας».
Στο περιθώριο της ομιλίας του κάτω από τον ιερό βράχο της Ακρόπολης, ο Μάρκο Ρούμπιο είχε σύντομη συνάντηση και συνομιλία με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Τασούλα, ο οποίος τον συνεχάρη και του δώρισε μια αγγλόφωνη έκδοση του «Επιτάφιου του Περικλέους» που επιμέλήθηκε και εξέδωσε το Ίδρυμα της Βουλής.
Η κοινή δήλωση για τον Στρατηγικό Διάλογο Ελλάδας-ΗΠΑ
Την περαιτέρω εμβάθυνση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας, της οικονομίας και των επενδύσεων, της ενέργειας, των νέων τεχνολογιών και του πολιτισμού, αποτυπώνει η Κοινή Δήλωση που εκδόθηκε μετά τον 6ο Γύρο του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ, ο οποίος πραγματοποιήθηκε σήμερα, 7 Οκτωβρίου, στην Αθήνα.
Των εργασιών προήδρευσαν ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης και ο ομόλογός του των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, με τις δύο πλευρές να επαναβεβαιώνουν τον στρατηγικό χαρακτήρα των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.
Ακολουθεί το κείμενο της Κοινής Δήλωσης της Ελληνικής Δημοκρατίας και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής για τον έκτο Στρατηγικό Διάλογο Ελλάδος-ΗΠΑ:
Στις 7 Οκτωβρίου 2026, ο υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδας, Γιώργος Γεραπετρίτης, και ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Marco Rubio, προήδρευσαν του 6ου Γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδος-ΗΠΑ και αντάλλαξαν απόψεις επί ευρέος φάσματος διεθνών ζητημάτων.
Οι δύο πλευρές επαναβεβαίωσαν τον σταθερό, διαχρονικό και βαθύ χαρακτήρα των διμερών σχέσεων, οι οποίες θεμελιώνονται στις κοινές δημοκρατικές αξίες και στον ρόλο της Ελλάδας ως ενεργού Συμμάχου στο ΝΑΤΟ. Με γνώμονα τις κοινές τους προτεραιότητες, οι δύο πλευρές δεσμεύθηκαν να εμβαθύνουν τις αμυντικές σχέσεις, να ενισχύσουν το εμπόριο και τις επενδύσεις και να προωθήσουν τους πολιτιστικούς δεσμούς.
ΑΜΥΝΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ
Η Ελλάδα και οι Ηνωμένες Πολιτείες επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για περαιτέρω ενίσχυση της διαχρονικής συνεργασίας τους στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας. Η Ελλάδα και οι Ηνωμένες Πολιτείες ανακοίνωσαν πωλήσεις στρατιωτικού υλικού μέσω του προγράμματος Foreign Military Sales (FMS), ύψους 4 δισ. δολαρίων, προς υποστήριξη του μακροπρόθεσμου αμυντικού σχεδιασμού της Ελλάδας και με στόχο την περαιτέρω ενίσχυση της διαλειτουργικότητας, καθώς και τη διερεύνηση μελλοντικών ευκαιριών συνεργασίας μεταξύ των αμυντικών βιομηχανιών, μεταξύ άλλων στον τομέα των καινοτόμων τεχνολογιών.
Οι δύο πλευρές οριστικοποίησαν τη συμμετοχή της Ελλάδας στο Πρόγραμμα Κρατικής Συνεργασίας (State Partnership Program) του Γραφείου Εθνοφρουράς των ΗΠΑ με την Πολιτεία της Φλόριντα και ενίσχυσαν τη διαλειτουργικότητα μέσω της παραχώρησης τεθωρακισμένων οχημάτων Stryker στην Ελλάδα. Αμφότερες οι πλευρές επαναβεβαίωσαν τη στρατηγική αξία της αμυντικής συνεργασίας τους για την επίτευξη τόσο των διμερών στόχων ασφάλειας όσο και αυτών του ΝΑΤΟ. Διεύρυναν τη συνεργασία στους τομείς της επιβολής του νόμου και της καταπολέμησης της τρομοκρατίας και επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για την αντιμετώπιση της παράνομης μετανάστευσης.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ
Η Ελλάδα και οι Ηνωμένες Πολιτείες επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για την ενίσχυση του διμερούς εμπορίου και των επενδύσεων. Αναγνώρισαν τη σημασία της οικονομικής ασφάλειας και προτίθενται να συνεργαστούν για την ενίσχυση του ελέγχου των επενδύσεων και τη θωράκιση των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων που αφορούν κρίσιμες υποδομές.
Με δεδομένη τη συμμετοχή της Ελλάδας στην πρωτοβουλία Pax Silica, οι δύο πλευρές χαιρέτισαν την ενίσχυση της συνεργασίας στους τομείς της υπερνοημοσύνης (Super Intelligence), της υπολογιστικής υψηλών επιδόσεων, της κυβερνοασφάλειας και των προηγμένων τεχνολογιών.
Υπογράμμισαν την περαιτέρω εμβάθυνση των ενεργειακών σχέσεων, αξιοποιώντας τη δυναμική της Υπουργικής Συνόδου της Σύμπραξης για τη Διατλαντική Ενεργειακή Συνεργασία (P-TEC) του Νοεμβρίου 2025, του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου και της έρευνας υδρογονανθράκων. Τόνισαν τη σημασία της συνεργασίας στον ναυτιλιακό τομέα και υπέγραψαν συμφωνία για την πιστοποίηση Αμερικανών ναυτικών σε ελληνικά πλοία.
ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΙ ΔΕΣΜΟΙ
Οι δύο κυβερνήσεις υπέγραψαν επίσης την ανανέωση του Μνημονίου Συνεργασίας για την Πολιτιστική Κληρονομιά, επαναβεβαιώνοντας τη δέσμευσή τους για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς και την καταπολέμηση των δικτύων παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών.
Επιπλέον, ανακοίνωσαν το πρώτο έργο στην Ελλάδα στο πλαίσιο του Ταμείου Πρέσβεων των ΗΠΑ για τη Διατήρηση της Πολιτιστικής Κληρονομιάς (U.S. Ambassadors Fund for Cultural Preservation – AFCP), με στόχο την ανάδειξη των κοινών δημοκρατικών παραδόσεων.
Μητσοτάκης: Είμαστε πυλώνας σταθερότητας στην ταραγμένη περιοχή – Ρούμπιο: Ισχυρός εταίρος η Ελλάδα, συνεχίζουμε να ενισχύουμε αυτή τη σχέση
Μετά την ολοκλήρωση της συνάντησης του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη με τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, κυβερνητικές πηγές αναφέρουν ότι επιβεβαιώθηκε το ιστορικά υψηλό επίπεδο των ελληνοαμερικανικών σχέσεων, καθώς και η αμοιβαία βούληση για την περαιτέρω εμβάθυνση και διεύρυνση της διμερούς συνεργασίας στην άμυνα και την ασφάλεια, την ενεργειακή ασφάλεια, το εμπόριο, τις επενδύσεις, την τεχνολογία, τη ναυτιλία, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.
Οι ίδιες πηγές προσθέτουν πως ο πρωθυπουργός υπογράμμισε τον ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο, ως αξιόπιστου εταίρου και συμμάχου, με κομβικό ρόλο για την ασφάλεια εταίρων και συμμάχων σε μια συγκυρία μεγάλων γεωπολιτικών ανακατατάξεων και αστάθειας στην ευρύτερη περιοχή.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι η Ελλάδα στάθηκε στο πλευρό των εταίρων του Κόλπου, ενώ επανέλαβε την προσήλωση της Ελλάδας στην ασφάλεια και την ελευθερία της ναυσιπλοΐας, η οποία, άλλωστε, αποδεικνύεται στην πράξη, καθώς η χώρα μας συμμετέχει με πλοία στην ευρωπαϊκή επιχείρηση EUNAVFOR ASPIDES στην Ερυθρά Θάλασσα.
Ακόμη, ανταλλάγησαν απόψεις για ζητήματα και έργα συνδεσιμότητας που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια και την περιφερειακή συνδεσιμότητα. Συζητήθηκαν ακόμη οι τελευταίες διεθνείς και περιφερειακές εξελίξεις, με έμφαση στην Ουκρανία, στο Ιράν, στη Μέση Ανατολή και την ευρύτερη Ανατολική Μεσόγειο. Επιπλέον, εξήραν τον ρόλο της ελληνικής κοινότητας στις ΗΠΑ ως γέφυρας κατανόησης και φιλίας μεταξύ των δύο χωρών.
Στη συνάντηση συμμετείχαν, από την ελληνική πλευρά, ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, η υφυπουργός Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου, η διευθύντρια του Διπλωματικού Γραφείου του πρωθυπουργού, πρέσβης Κατερίνα Νασίκα, ο πρέσβης της Ελλάδας στην Ουάσιγκτον, Αντώνης Αλεξανδρίδης και η διευθύντρια του Γραφείου Διεθνούς Στρατηγικού Σχεδιασμού και Επικοινωνίας του πρωθυπουργού Αριστοτελία Πελώνη.
Κατά την έναρξη της συνάντησης, ο πρωθυπουργός απευθυνόμενος στον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών ανέφερε τα εξής:
«Kαταρχάς, καλώς ήρθατε και συγχαρητήρια για την ιδιαίτερα εντυπωσιακή ομιλία σας. Πιστεύω ότι ανέδειξε όχι μόνο τους ιστορικούς δεσμούς μεταξύ των δύο χωρών μας, αλλά και, πιστεύω, όσα χρωστάει ο δυτικός κόσμος στην αρχαία Αθήνα. Θυμάμαι -το επισημάνατε- ότι ήσασταν μέλος της επιτροπής υποδοχής όταν μου δόθηκε η ευκαιρία να μιλήσω σε κοινή συνεδρίαση των δύο σωμάτων του Κογκρέσου και να αναφερθώ τότε σε αυτή την κοινή πορεία των δύο χωρών μας. Με χαροποιεί ιδιαίτερα το γεγονός ότι αυτή τη στιγμή οι σχέσεις μας, πιστεύω, βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών.
Η Ελλάδα δεν είναι απλώς ένας πυλώνας σταθερότητας σε μία ταραγμένη περιοχή, αλλά και μία «γέφυρα» μεταξύ της Ευρώπης, της Δύσης, των Ηνωμένων Πολιτειών, της Μέσης Ανατολής και του αραβικού κόσμου, των χωρών του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC). Υπό αυτή την έννοια, ναι, συμφωνώ μαζί σας ότι αποτελούμε έναν αναντικατάστατο εταίρο για τις Ηνωμένες Πολιτείες. Χαίρομαι που η σχέση μας έχει προχωρήσει πέρα από τις παραδοσιακές συνεργασίες σε πολιτικό επίπεδο και στον τομέα της ασφάλειας.
Η ενέργεια και η συνδεσιμότητα είναι πλέον ιδιαίτερα σημαντικές στις διμερείς σχέσεις μας. Χαίρομαι ιδιαίτερα που η Ελλάδα έχει επενδύσει σημαντικούς πόρους ώστε να καταστεί σημείο εισόδου για αμερικανικό υγροποιημένο φυσικό αέριο στην Ευρώπη. Είμαστε πλέον πάροχοι ενεργειακής ασφάλειας για τους βόρειους γείτονές μας.
Επιπρόσθετα, αποδίδουμε μεγάλη σημασία στα έργα συνδεσιμότητας, στον τεράστιο ρόλο που διαδραματίζει η ελληνική ναυτιλία στη μεταφορά εμπορευμάτων και, φυσικά, στο κοινό συμφέρον που μοιραζόμαστε για τη διαφύλαξη της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία της παγκόσμιας οικονομίας. Αυτοί είναι μόνο μερικοί από τους τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος και χαίρομαι ιδιαίτερα που ο Στρατηγικός Διάλογος κατάφερε να καλύψει όλα αυτά τα θέματα. Να σας καλωσορίσω και πάλι στην Αθήνα, και συγχαρητήρια για μία ομιλία, που πιστεύω ότι θα έχει απήχηση πολύ πέρα από τον χώρο όπου εκφωνήθηκε».
Παίρνοντας τον λόγο ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ ανέφερε τα εξής:
«Καταρχάς, σας ευχαριστώ για την υποδοχή που μου επιφυλάξατε και για την ευκαιρία που μου δόθηκε να μιλήσω σε ένα τόσο ιστορικό σημείο. Ποτέ δεν πίστευα ότι θα είχα την ευκαιρία να το κάνω αυτό και θεωρώ ότι είναι σημαντικό. Αλλά πραγματικά, περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, αυτό συνάδει με το θέμα της επίσκεψης, που είναι η ιστορική συμμαχία μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ελλάδας, η οποία δεν έχει μόνο μακρά ιστορική διαδρομή, έχει και βαθιά ιστορική σημασία. Εδράζεται σε πολύ ισχυρούς πυλώνες κοινής κουλτούρας, κοινών αξιών και, όπως είπατε, έχει μόνο ενισχυθεί.
Έχει επεκταθεί πέρα από τα θέματα άμυνας, πάνω στα οποία πάντα εργαζόμασταν, ακόμη και πέρα από τα διπλωματικά ζητήματα, πάνω στα οποία πάντα εργαζόμασταν. Τώρα όμως έχει επεκταθεί στην οικονομία, στο εμπόριο, στην ασφάλεια και στα δικαιώματα της ναυτιλίας σε διεθνές επίπεδο, στην ενέργεια. Και, όπως είπατε, υπάρχουν πολλοί παράγοντες ανασφάλειας που σας περιβάλλουν σε αυτή την περιοχή, όμως έχουμε εσάς εδώ ως έναν τόσο ισχυρό εταίρο μας και συνεχίζουμε να ενισχύουμε αυτή τη σχέση με τρόπο που είναι αμοιβαία επωφελής.
Πιστεύω ότι μπορούμε να κάνουμε περισσότερα στους τομείς της οικονομίας, της ενέργειας και του εμπορίου, τα οποία θα ωφελήσουν τόσο τον λαό της Ελλάδας όσο και τον λαό των Ηνωμένων Πολιτειών, και αναζητούμε πάντα τέτοιες ευκαιρίες. Αν έπρεπε να αναφερθώ σε ένα πράγμα που καθορίζει τη συμμαχία μας -επειδή μερικές φορές χρησιμοποιείται ο όρος «συμμαχία» και ακούγεται σαν να πρόκειται απλώς για μια διπλωματική συμμαχία-, αλλά ένα από τα στοιχεία όπου βασίζεται η εταιρική σχέση μας, μια πολύ ισχυρή εταιρική σχέση, είναι ότι συμφωνούμε ως προς τα ίδια προβλήματα: συμφωνούμε ότι έχουμε τα ίδια προβλήματα που μας απασχολούν και τις περισσότερες φορές συμφωνούμε ως προς τη σωστή λύση.
Επομένως, όταν έχεις τέτοιους εταίρους, για να μην αναφέρω τους ισχυρούς ιστορικούς δεσμούς που αποτελούν το θεμέλιο της σχέσης μας, υπάρχουν πολλά πράγματα για τα οποία είμαστε ενθουσιασμένοι. Χαίρομαι που βρίσκομαι εδώ και προσβλέπω στην περαιτέρω ενίσχυση αυτής της σχέσης».
Ρούμπιο από την Πνύκα: Οι Έλληνες δεν διαμόρφωσαν απλώς την Ιστορία, οι Έλληνες μας χάρισαν την Ιστορία
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, εκφωνεί ομιλία στην Πνύκα, με φόντο την Ακρόπολη, σε μια παρέμβαση με έντονο ιστορικό και συμβολικό χαρακτήρα.
Αμέσως μετά, ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας θα μεταβεί στο Μέγαρο Μαξίμου για τη συνάντησή του με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη.
Βασικά σημεία ομιλίας
- «Οι Αρχαίοι Έλληνες φαίνεται να ασκούν μία σχεδόν μυστικιστική επιρροή στη μνήμη μας και μας καλούν πίσω σε εκείνους ξανά και ξανά».
- «Για 25 αιώνες ο Παρθενώνας στέκει ακόμη. 2,5 αιώνες μετά την ίδρυση της Αμερικανικής Δημοκρατίας στην άλλη άκρη του κόσμου, είμαι εδώ για να αναγνωρίσω ένα χρέος. Η ιστορία της Αμερικής, είναι γεμάτη από τα αποτυπώματα της αρχαιότητας. Η πόλη που γεννήθηκε το σύνταγμά μας, η Φιλαδέλφεια, έχει ελληνικό όνομα».
- «Η Αθήνα μας έδωσε τη Δημοκρατία… Στην Αθήνα γίναμε μάρτυρες της πρώτης ολοκληρωμένης έκφρασης, αυτών που χαρακτήρισαν τη Δύση».
- «Οι Έλληνες δεν διαμόρφωσαν απλώς την ιστορία. Οι Έλληνες μας χάρισαν την Ιστορία».
- Αυτοί που έχτιζαν τον Παρθενώνα κοίταζαν προς τα πάνω. Πίστευαν ότι η υψηλότερη φιλοδοξία είναι να υπερβαίνεις όλους τους άλλους, να αγωνίζεσαι για να είσαι ο καλύτερος».
- Το ιδανικό πολλών ιδεολογιών της εποχής μας είναι ένας κόσμος απόλυτης ασφάλειας
- Για τους Έλληνες της αρχαιότητας, η επιδίωξη της αριστείας ήταν η κυριότερη αρχή της ανθρώπινης ύπαρξης
- Οι Έλληνες ήταν οι πρώτοι που έστρεψαν την προσοχή τους προς τα έξω
- Η Ελλάδα είναι χαραγμένη στην αρχιτεκτονική της κυβέρνησής μας. Στις πανύψηλες κολώνες και στα μνημεία σε ολόκληρη την πρωτεύουσά μας
- Ο λαός της Ελλάδας απέδειξε ότι είναι απαραίτητος φίλος των ΗΠΑ
- Υπόδειγμα συμμάχου η Ελλάδα, να ακολουθήσει το παράδειγμά της η Ευρώπη
- Η Ευρώπη μπορεί να ξυπνήσει από τη μακροχρόνια νάρκη
«Η ιστορία της Αμερικής είναι γεμάτη από τα αποτυπώματα της αρχαιότητας – Η ελληνική επιρροή, είναι κυριολεκτικά χαραγμένη στην αρχιτεκτονική των αμερικανικών θεσμών»
Στην καθοριστική επίδραση της αρχαίας Ελλάδας στη διαμόρφωση του δυτικού πολιτισμού και ιδιαίτερα των Ηνωμένων Πολιτειών αναφέρθηκε ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, στην ομιλία του στην Πνύκα, με φόντο την Ακρόπολη.
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας υπογράμμισε ότι, σε αντίθεση με τα ερείπια άλλων πολιτισμών που έχουν χαθεί από τη ζωντανή μνήμη, η Ακρόπολη εξακολουθεί εδώ και χιλιάδες χρόνια να ασκεί μοναδική επιρροή στη φαντασία του δυτικού κόσμου.
«Υπάρχουν σπουδαία ερείπια σε ολόκληρο τον κόσμο. Σε πολλές περιπτώσεις είναι τόποι όπου η Ιστορία μοιάζει να έχει εξαντλήσει τον εαυτό της, απομεινάρια μακρινών πολιτισμών που έχουν προ πολλού χαθεί από τη ζωντανή μνήμη. Όμως η Ακρόπολη είναι διαφορετική», ανέφερε.
Όπως σημείωσε, ο πολιτισμός που δημιούργησε όσα στέκουν στην Ακρόπολη «εδώ και χιλιάδες χρόνια αιχμαλωτίζει τη φαντασία του δυτικού κόσμου», ενώ γενιές πολιτικών ηγετών, καλλιτεχνών και φιλοσόφων στράφηκαν προς αυτόν «με θαυμασμό και δέος».
Ο Ρούμπιο παρατήρησε ότι το πέρασμα του χρόνου συχνά μετατρέπει ακόμη και μεγάλες νίκες και καταστροφικές ήττες σε απλές υποσημειώσεις των βιβλίων της Ιστορίας. Δεν συνέβη όμως, όπως είπε, το ίδιο με τους αρχαίους Έλληνες.
«Οι Έλληνες της αρχαιότητας φαίνεται να ασκούν μια σχεδόν μυστικιστική δύναμη πάνω στη μνήμη μας. Μας καλούν να επιστρέφουμε σε αυτούς ξανά και ξανά», τόνισε.
Η καταστροφή της Ακρόπολης και η ανέγερση του Παρθενώνα
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών έκανε εκτενή αναφορά στα γεγονότα του 480 π.Χ., όταν οι στρατιές του Ξέρξη έφθασαν στην Αθήνα και έβαλαν φωτιά στα ιερά της.
Οι περισσότεροι Αθηναίοι είχαν ήδη εγκαταλείψει την πόλη με πλοία και είχαν καταφύγει σε κοντινό νησί. Μια μικρή ομάδα, ωστόσο, αρνήθηκε να εγκαταλείψει την πόλη και οχυρώθηκε στην Ακρόπολη.
Όπως περιέγραψε ο Ρούμπιο, οι Αθηναίοι προέβαλαν μια ύστατη αντίσταση, ρίχνοντας τεράστιους βράχους από τους γκρεμούς πάνω στους Πέρσες εισβολείς και καταφέρνοντας για ημέρες να κρατήσουν σε απόσταση «τη μεγαλύτερη αυτοκρατορία εκείνης της εποχής».
Τελικά καταβλήθηκαν. Οι Πέρσες λεηλάτησαν τους ναούς, έκαψαν τα ιερά και ισοπέδωσαν την Ακρόπολη.
Όταν οι Αθηναίοι επέστρεψαν, συγκέντρωσαν τα κατεστραμμένα απομεινάρια της παλιάς Ακρόπολης και τα έθαψαν στον λόφο. Δεκαετίες αργότερα, υπό τον Περικλή, ύψωσαν τον Παρθενώνα.
«Εδώ και 25 αιώνες ο Παρθενώνας στέκει όρθιος. Αυτοκρατορίες αναδύθηκαν και κατέρρευσαν κάτω από τη σκιά του», ανέφερε ο Ρούμπιο, προσθέτοντας ότι οι απόγονοι των ανθρώπων που τον έχτισαν, «οι γιοι της Αθήνας και της Ρώμης», μετέφεραν τον πολιτισμό τους μέχρι τις άκρες της Γης.
«Ένα χρέος που ο χρόνος και η απόσταση δεν μπορούν να σβήσουν»
Ο Ρούμπιο συνέδεσε στη συνέχεια την κληρονομιά της αρχαίας Ελλάδας με την ιστορία των Ηνωμένων Πολιτειών.
«Δυόμισι αιώνες μετά την ίδρυση της Αμερικανικής Δημοκρατίας, στην άλλη άκρη του κόσμου από το σημείο όπου βρίσκομαι σήμερα, στέκομαι εδώ ως υπουργός Εξωτερικών αυτής της Δημοκρατίας και ως δισέγγονος εποίκων που έφτασαν στον Νέο Κόσμο από την Ισπανία», ανέφερε.
Και πρόσθεσε: «Στέκομαι εδώ για να μαρτυρήσω ένα χρέος που κανένα πέρασμα του χρόνου και καμία γεωγραφική απόσταση δεν μπορούν ποτέ να σβήσουν».
Σύμφωνα με τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών, «η ιστορία της Αμερικής, η ιστορία της χώρας μου, είναι γεμάτη από τα αποτυπώματα της αρχαιότητας».
Η ελληνική επιρροή, όπως είπε, είναι κυριολεκτικά χαραγμένη στην αρχιτεκτονική των αμερικανικών θεσμών, στους επιβλητικούς κίονες, στους τρούλους και στα μνημεία της αμερικανικής πρωτεύουσας.
Στάθηκε ακόμη στη Φιλαδέλφεια, την πόλη όπου γεννήθηκε το αμερικανικό Σύνταγμα, επισημαίνοντας ότι ακόμη και το όνομά της είναι ελληνικό.
Ο Πλούταρχος και οι ιδρυτές της Αμερικής
Ο Μάρκο Ρούμπιο αναφέρθηκε ιδιαίτερα στη γοητεία που ασκούσε η αρχαιότητα στους ανθρώπους που ίδρυσαν τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Όπως είπε, οι ιδρυτές της χώρας του ήταν εξαιρετικά μελετημένοι στην Ιστορία και είχαν βαθιά επίγνωση της θέσης τους μέσα σε αυτήν. Ωστόσο, καμία άλλη εποχή του παρελθόντος δεν είχε αιχμαλωτίσει την προσοχή και τη φαντασία τους όσο η αρχαιότητα.
Επισήμανε μάλιστα ότι πολλοί εκπλήσσονται όταν μαθαίνουν πως ο συγγραφέας που αναφέρεται συχνότερα στα Federalist Papers δεν ήταν κάποιος φιλόσοφος του Διαφωτισμού ή πολιτικός θεωρητικός, αλλά ο Πλούταρχος, «ο Έλληνας βιογράφος των μεγάλων ανδρών της Ελλάδας και της Ρώμης».
Ο Ρούμπιο αναφέρθηκε στη συνέχεια στην επίδραση της αρχαίας Ελλάδας στις ιδέες των ιδρυτών των ΗΠΑ αλλά και ευρύτερα στους φιλοσόφους και τους πολιτικούς της Δύσης.
«Η Αθήνα μάς έδωσε τη δημοκρατία, ο Πλάτων και ο Αριστοτέλης μάς έδωσαν τη δυτική φιλοσοφία», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι οι αντιλήψεις για τον νόμο, την αρετή, την ιδιότητα του πολίτη και τη δημοκρατική διακυβέρνηση διαμορφώθηκαν στις ελληνικές πόλεις-κράτη.
Ακόμη και μεγάλο μέρος του σύγχρονου πολιτικού λεξιλογίου, πρόσθεσε, με λέξεις όπως «δημοκρατία», «τυραννία» και την ίδια τη λέξη «πολιτική», έχει τις ρίζες του στην Ελλάδα.
«Το να γνωρίσουμε εκείνους σημαίνει να γνωρίσουμε τον εαυτό μας»
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε ότι η οφειλή της Αμερικής και συνολικά της Δύσης προς την αρχαία Ελλάδα είναι πολύ βαθύτερη από τους θεσμούς και τις πολιτικές ιδέες που κληροδότησε.
«Αυτά που οφείλουμε σε αυτόν τον τόπο, ως Αμερικανοί και ως άνθρωποι της Δύσης, είναι στην πραγματικότητα πολύ, πολύ βαθύτερα», ανέφερε.
Οι θεσμοί και οι ιδέες, όπως είπε, αποτελούσαν την εξωτερική έκφραση βαθύτερων χαρακτηριστικών των αρχαίων Ελλήνων: του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνονταν τον κόσμο, της φαντασίας τους, των αρετών που απαιτούσαν από τους πολίτες τους και όσων ήταν διατεθειμένοι να υπερασπιστούν.
Ήταν, όπως χαρακτηριστικά είπε, «τα πράγματα για τα οποία έζησαν, πολέμησαν και πέθαναν».
«Το να γνωρίσουμε εκείνους σημαίνει να γνωρίσουμε τον ίδιο μας τον εαυτό», τόνισε ο Μάρκο Ρούμπιο.
Και συνέχισε λέγοντας ότι «αυτό που άνθισε εδώ, σε αυτόν τον τόπο, ήταν η δυτική επιθυμία να ανακαλύψει…», ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο στην ομιλία του .
Το δείπνο προς τιμή του Μάρκο Ρούμπιο
Μετά τις συναντήσεις παρατέθηκε δείπνο προς τιμή του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο.
Μεταξύ των παρισταμένων βρίσκονται Ελληνες υπουργοί και Αμερικανοί σύμβουλοι, καθώς και στελέχη του επιχειρείν.
Το δείπνο πραγματοποιείται σε κεντρικό ξενοδοχείο της Αθήνας, όπου ολοκληρώνεται ουσιαστικά ο 6ος γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ.