Κυβέρνηση και αγορά αναζητούν πρακτικές λύσεις για τον περιορισμό πρόσβασης σε καπνό, αλκοόλ και ψηφιακό περιεχόμενο, δίνοντας έμφαση στην εφαρμογή της νομοθεσίας μέσω τεχνολογίας και συνεργασιών.Η ανάγκη διαμόρφωσης μιας
συνεκτικής και εφαρμόσιμης πολιτικής για την προστασία των ανηλίκων στην ψηφιακή εποχή βρέθηκε στο επίκεντρο συζήτησης που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του 11ου Οικονομικού Φόρουμ των Δελφών (22–25 Απριλίου). Στη συζήτηση συμμετείχαν ο υπουργός Υγείας Άδωνις Γεωργιάδης, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου και ο αντιπρόεδρος της Παπαστράτος Ιάκωβος Καργαρώτος, με κοινή συνισταμένη την ανάγκη μετάβασης από τη θέσπιση κανόνων στην ουσιαστική εφαρμογή τους, μέσω της αξιοποίησης της τεχνολογίας και της συνεργασίας μεταξύ κράτους, αγοράς και κοινωνίας.
Αφορμή για τον διάλογο αποτέλεσε η ανάπτυξη του Kids Wallet, ενός ψηφιακού εργαλείου επαλήθευσης ηλικίας που στοχεύει στην ενίσχυση της εφαρμογής της νομοθεσίας για τον περιορισμό της πρόσβασης ανηλίκων σε καπνικά και αλκοολούχα προϊόντα, αλλά και ευρύτερα στο ψηφιακό περιβάλλον.
Ο κ. Γεωργιάδης ανέδειξε τους κινδύνους που συνεπάγεται η κατανάλωση καπνού και αλκοόλ σε μικρές ηλικίες για τη δημόσια υγεία, επισημαίνοντας ωστόσο ότι η αποτελεσματικότητα των απαγορεύσεων εξαρτάται από τη δυνατότητα εφαρμογής τους. Όπως σημείωσε, η εκτεταμένη διαθεσιμότητα σημείων πώλησης δυσχεραίνει τον έλεγχο, υπογραμμίζοντας τον ρόλο των ψηφιακών εργαλείων στην αξιόπιστη επαλήθευση ηλικίας χωρίς παραβίαση προσωπικών δεδομένων. Παράλληλα, έκανε λόγο για την ανάγκη διατομεακής συνεργασίας, επισημαίνοντας ότι η σύμπραξη με τη βιομηχανία μπορεί να λειτουργήσει υποστηρικτικά, ενώ αναφέρθηκε και σε ενδείξεις θετικών αποτελεσμάτων, όπως η μείωση σχετικών νοσηλειών και η υποχώρηση της κατανάλωσης καπνικών από ανηλίκους.
Από την πλευρά του, ο κ. Παπαστεργίου παρουσίασε τις τεχνολογικές πρωτοβουλίες που έχουν αναπτυχθεί, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα κινήθηκε έγκαιρα σε ευρωπαϊκό επίπεδο με την πρόταση για το Kids Wallet ήδη από τον Μάρτιο του 2025. Όπως ανέφερε, η εφαρμογή μπορεί να υλοποιηθεί σε σύντομο χρονικό διάστημα και να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς τη νομοθεσία του υπουργείου Υγείας, με στόχο την ενίσχυση της πρόληψης. Αναφερόμενος στον περιορισμό της πρόσβασης ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αναγνώρισε την αυξημένη πολυπλοκότητα του ζητήματος, τονίζοντας ότι, παρά τα τεχνικά όρια, η σαφής πολιτική κατεύθυνση και η αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων παραμένουν κρίσιμες.
Ο κ. Καργαρώτος υπογράμμισε ότι τα προϊόντα καπνού και νικοτίνης απευθύνονται αποκλειστικά σε ενήλικες καπνιστές, τονίζοντας ότι η αντιμετώπιση του ζητήματος απαιτεί ολιστική προσέγγιση. Όπως ανέφερε, η αποτελεσματικότητα μιας πολιτικής δεν κρίνεται μόνο από την αυστηρότητά της, αλλά από την πρακτική της απόδοση. Στο πλαίσιο αυτό, σημείωσε ότι η τεχνολογία μεταβάλλει ριζικά τον τρόπο πρόσβασης σε προϊόντα και περιεχόμενο, καθιστώντας αναγκαία την υιοθέτηση σύγχρονων εργαλείων και την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ Πολιτείας, βιομηχανίας και λιανεμπορίου. Χαρακτήρισε, δε, θετική τη συντονισμένη δράση των αρμόδιων υπουργείων.
Τέλος, επεσήμανε ότι η ελληνική προσέγγιση στο πεδίο των καπνικών προϊόντων κινείται σε ρεαλιστική κατεύθυνση, συνδυάζοντας αυστηρό πλαίσιο με πρακτική αποτελεσματικότητα, όπως αποτυπώνεται –κατά τον ίδιο– στη μείωση του καπνίσματος και στον περιορισμό του λαθρεμπορίου. Αντιπαραβάλλοντας διεθνείς πρακτικές, σημείωσε ότι οριζόντιες απαγορεύσεις δεν αποδίδουν πάντα τα επιθυμητά αποτελέσματα, τονίζοντας την ανάγκη για λύσεις που λειτουργούν στην πράξη και ενισχύουν μια ευρύτερη κουλτούρα ευθύνης.
