Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων επιχειρεί να βάλει φρένο στην εξάπλωση του επιθετικού και τοξικού θαλάσσιου είδους, συνδυάζοντας την προσπάθεια με μέτρα στήριξης των επαγγελματιών αλιέων.Της ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑΣ ΧΕΛΙΔΩΝΗ – ΠΗΓΗ:
Mε οικονομικό κίνητρο 5,33 ευρώ ανά κιλό λαγοκέφαλου επιχειρεί η κυβέρνηση να ανακόψει την εξάπλωση του τοξικού θαλάσσιου είδους που τα τελευταία χρόνια προκαλεί σημαντικές ζημιές στην ελληνική αλιεία, η οποία φέτος βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις δυσκολότερες περιόδους της. Το πιλοτικό πρόγραμμα, που αποτελεί ένα από τα επτά μέτρα στήριξης του κλάδου τα οποία ανακοίνωσε το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, θα εφαρμοστεί αρχικά σε περιοχές όπου το πρόβλημα εμφανίζεται εντονότερο, δηλαδή στην Κρήτη και στο νότιο Αιγαίο.
Στόχος του μέτρου είναι να δοθεί ουσιαστικό οικονομικό κίνητρο στους επαγγελματίες αλιείς ώστε να αλιεύουν και να παραδίδουν λαγοκέφαλους, περιορίζοντας σταδιακά τον πληθυσμό τους. Σύμφωνα με αξιόπιστες πηγές του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, η αποζημίωση των 5,33 ευρώ ανά κιλό υπολογίστηκε για να καλύπτει όχι μόνο την αμοιβή του αλιέα, αλλά και τα έξοδα συλλογής, μεταφοράς, ψύξης και καυσίμων, ώστε η συμμετοχή στο πρόγραμμα να είναι πραγματικά συμφέρουσα. Πρόκειται, μάλιστα, για αποζημίωση έως και 52% υψηλότερη από το μέχρι σήμερα ανώτατο ευρωπαϊκό επίπεδο, εκείνο της Κύπρου, όπου επίσης εφαρμόζεται πρόγραμμα αντιμετώπισης του λαγοκέφαλου λόγω της εκτεταμένης παρουσίας του είδους.
Πέρα από τις υψηλές τιμές των καυσίμων, τις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης, αλλά και τα φαινόμενα λαθραλιείας και αθέμιτου ανταγωνισμού, η αλιεία βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη και με την εξάπλωση ξενικών ειδών, όπως ο λαγοκέφαλος. Το συγκεκριμένο ψάρι θεωρείται ένα από τα πλέον προβληματικά ξενικά είδη που έχουν εγκατασταθεί στις ελληνικές θάλασσες. Εκτός από το γεγονός ότι είναι τοξικός και απαγορεύεται να καταναλωθεί, καταστρέφει δίχτυα και αλιευτικά εργαλεία, ενώ προκαλεί μεγάλες απώλειες στα αλιεύματα, επιβαρύνοντας σημαντικά το εισόδημα των επαγγελματιών αλιέων.
«Η οικονομική ζημία δεν περιορίζεται μόνο στην απώλεια αλιευμάτων, αλλά επεκτείνεται και στο κόστος αντικατάστασης ή επισκευής των διχτυών, καθώς ο λαγοκέφαλος τα καταστρέφει με τα ιδιαίτερα ισχυρά δόντια του», εξηγούν επαγγελματίες αλιείς. Χωρίς να έχουν ακόμα μια επίσημη και οργανωμένη αντίδραση, οι εκπρόσωποι των επαγγελματιών αλιέων αναφέρουν ότι το μέτρο είναι μεν προς τη θετική κατεύθυνση, τονίζουν όμως ότι αυτό που θα έπρεπε να γίνει είναι να εφαρμοστεί η επιδότηση σε ολόκληρη την Ελλάδα και όχι μόνο στις περιφέρειες της Κρήτης και του Νοτίου Αιγαίου.
Από την πλευρά τους, αξιωματούχοι του υπουργείου απαντούν πως στόχος του πιλοτικού προγράμματος είναι στη συνέχεια να επεκταθεί σε όλη την Ελλάδα, καθώς οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η εξάπλωση του είδους θα συνεχιστεί τα επόμενα χρόνια. Οπως επισημαίνουν οι ίδιες πηγές, το μέτρο από μόνο του δεν αρκεί για να εξαλειφθεί το πρόβλημα, αποτελεί όμως το πρώτο οργανωμένο βήμα για τον περιορισμό του εισβολικού είδους. Παράλληλα, οι επιστήμονες τονίζουν ότι απαιτούνται πρόσθετες παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση και άλλων ξενικών ειδών που επηρεάζουν το θαλάσσιο οικοσύστημα.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, από το 1991 μέχρι σήμερα, η θερμοκρασία των ελληνικών υδάτων έχει αυξηθεί κατά 1,5ο C, γεγονός που έχει ευνοήσει την εισβολή περίπου 250 ξενικών ειδών που προέρχονται κυρίως από τον Ινδικό Ωκεανό.
Πακέτο στήριξης
Το δεύτερο μεγάλο μέτρο αφορά το κόστος λειτουργίας των αλιευτικών σκαφών. Για πρώτη φορά οι επαγγελματίες αλιείς εξισώνονται με τους γεωργούς ως προς την επιδότηση καυσίμων, ικανοποιώντας, όπως εξηγεί στη Realnews υψηλόβαθμο στέλεχος του υπουργείου, ένα πάγιο αίτημα του κλάδου. Η ενίσχυση αφορά το δεύτερο τρίμηνο του έτους -με επιδότηση καυσίμου ύψους 0,16 ευρώ ανά λίτρο για Απρίλιο και Μάιο και ύψους 0,12 ευρώ ανά λίτρο για τον Ιούνιο- και αναμένεται να περιορίσει μέρος της επιβάρυνσης που έχουν προκαλέσει οι αυξημένες τιμές των καυσίμων.
Στο πακέτο των επτά μέτρων περιλαμβάνονται ακόμη αποζημιώσεις για αλιείς που ενδέχεται να επηρεαστούν από τη δημιουργία των θαλάσσιων πάρκων, ενίσχυση των ελέγχων κατά της παράνομης αλιείας, θεσμικές παρεμβάσεις για την εκπροσώπηση του κλάδου, καθώς και πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την ανανέωση του αλιευτικού στόλου και τη διαμόρφωση μιας πιο ευέλικτης Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Οπως δήλωσε ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, αυτό είναι ένα πρώτο πακέτο μέτρων που θα βοηθήσει τους αλιείς να αντιμετωπίσουν τις δυσκολίες, με το υπουργείο να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να ακολουθήσουν και νέες παρεμβάσεις, εφόσον οι συνθήκες στον κλάδο και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής το καταστήσουν αναγκαίο.